Ekki lengur hægt að bíða af sér tæknina

07.05.2019 | Viðtöl

Ekki lengur hægt að bíða af sér tæknina

Ingvi Hrannar Ómarsson er kennsluráðgjafi í tækni, nýsköpun og skólaþróun hjá Sveitarfélaginu Skagafirði. Ingvi Hrannar hefur vakið athygli hérlendis sem erlendis fyrir framsækin störf í þágu menntamála. Ingvi Hrannar hefur verið útnefndur af HundrED sem einn af 100 áhrifamestu kennurum heims, hann hefur hlotið æðstu viðurkenningu Apple á sviði menntamála og síðasta sumar hlaut hann hvatningarverðlaun Menntavísindasviðs HÍ.

Skólavarðan lagði nokkrar spurningar fyrir Ingva Hrannar.

Hvernig hefur kennsla breyst með tilkomu snjalltækni?

Spurningin ætti í raun að vera hvernig GETUR kennsla breyst með tilkomu snjalltækni því sums staðar hefur kennsla lítið breyst og annars staðar hefur hún gjörbreyst. Snjalltæki eru komin inn í skólana alla, hvort sem það er sem bannaður sími í vasanum á nemendum eða iPad-ar sem skólinn hefur ákveðið að nýta eigi til náms. Það er kannski það sem við ættum helst að vera að skoða. Af hverju sumir fara af stað á meðan aðrir ætla að bíða af sér internetið.

Það sem við sjáum í þeim skólum landsins sem hafa innleitt tækni inn í nám og kennslu, bæði nemenda og starfsmanna, er að verkfærunum fjölgar, möguleikar á því að sækja sér þekkingu aukast, færnin við að nýta tækni sem náms­tæki en ekki einungis leiktæki margfaldast og nemendur hafa meiri möguleika í skilum á verkefnum, svo eitthvað sé nefnt.

Eru möguleikarnir endalausir eða er eitthvað sem er hamlandi samhliða þessari tækni?

Það eina sem er hamlandi við notkun tækninnar er okkar eigið ímyndunarafl, sýn okkar á hvað menntun er og hefur alltaf verið og hvort kennarar telja sig vera hluta af lærdómssamfélagi skólans eða ekki.

Sumir telja nefnilega að námi sínu hafi lokið við útskrift úr Kennaraháskólanum fyrir nokkrum árum eða áratugum á meðan aðrir kennarar, á öllum aldri, halda áfram að mennta sig í gegnum miðla eins og Twitter (#menntaspjall), Facebook-hópa, blogg, hlaðvörp (e. Podcast) eins og Menntavarp og ráðstefnur – og eru duglegir að fikta í sínum undirbúningstíma.

Sitja nemendur við sama borð námslega þar sem ekki allir skólar eru með slíka tækni í kennslu?

Að sjálfsögðu ekki og það er miður. En það að kaupa tækni eina og sér án þess að ætla að breyta skólastarfi, t.d. með teymis­kennslu, mun lítið gera. Einangraður kennari sem fær ekki stuðning til þess að breyta kennsluháttum og þróast í starfi mun ekki gera það. Skólastjórnendur verða að hafa sýn á af hverju þeir vilja slíka tækni inn, hvaða markmiðum þeir vilja ná og hvaða leiðir á að fara. Það er ekki bara nóg að kaupa tæki og velta svo fyrir sér af hverju þau eru ekki notuð. Ef þú kaupir þér hund, sem þú ætlar ekki að hugsa um né ala upp, skaltu ekki láta það koma þér á óvart ef hann bítur þig einn daginn.

Hvernig finnst þér undirbúningi kennara varðandi þessa byltingu vera háttað?

Aftur fer það eftir skólum. Í sumum skólum sem nýta tækni fá kennarar stuðning til að prófa nýja hluti og breyta til. Þeir fá stuðning af öðrum kennurum með teymiskennslu, í sameiginlegum vinnurýmum, með sveigjanlegum vinnutíma, tækjum eins og fartölvum og spjaldtölvum og öflugu þráðlausu neti sem styðja þá sýn, kennsluráðgjöfum sem vinna með þeim og tækifærum til að þróa sig í starfi með því að fara á ráðstefnur og heimsækja aðra skóla.

Aðrir skólar hafa það bara áfram þannig að hver kennari hafi sína kennslustofu með 20 borðum og 20 stólum. Kennaraborðið er fremst og á því er borðtölva tengd lélegu snúruneti. Mest er talað um stimpilklukkur og inn- og útskráningu á starfsmannafundum og ef kennarar vilja fara á ráðstefnur eða skólaheimsóknir þá þurfa þeir sjálfir að finna einhvern til að leysa sig af.

Ég held að skólastjórnendur og sveitarstjórnarfólk geti ekki lengur setið og beðið af sér tæknina. En innleiðing á tækni mistekst þó í 100% tilvika þegar skólastjórnendur halda að það eina sem þurfi að breytast séu tólin en ekki skólinn.

Er kennaranám að undirbúa kennara í takt við nýja tíma?

Það er í raun ekki hægt að kenna beint á tæknina. Lærdómurinn verður til á meðan þú ert upptekinn við að gera aðra hluti. Þú lærir ekki raunverulega á verkfæri fyrr en þú hefur ástæðu til að nota það.

Ég hef aldrei lært á eitthvað til þess eins að læra á það heldur lært á það með mistökum og tilraunum því ég vil gera eitthvað með það. Tæknin uppfyllir einhvern annan tilgang. Þetta er ekki ósvipað því að læra á hljóðfæri. Þeir sem vilja læra að spila á gítar gera það til dæmis af því þeir vilja læra að spila eitthvað ákveðið lag. Þú lærir ekki bara G af því þú vilt það heldur af því að það er G í einhverju lagi. Það er eins með tækninotkun.

Ég held að kennaranám sem hjálpar nemendum að tileinka sér hugarfar þess sem prófar nýja hluti, setur spurningamerki við það hvernig við gerum hlutina og er tilbúinn að breyta því sé að undirbúa kennara í takt við nýja tíma, alltaf. Kennaranám er ekki að undirbúa kennara í takt við nýja tíma með því einu að kenna þeim forritun eða hvernig á að nota iMovie. Þetta snýst um „mindset“ en ekki „skillset“ og því fyrr sem fólk sér það, því betra.

Hvernig verður kennslustofan árið 2050?

Ég hef ekki hugmynd… og það er svo spennandi.


Viðtalið við Ingva Hrannar birtist í Skólavörðunni, 1. tbl. 2019.

Vefsíða Ingva Hrannars